Հայաստանում հոգեբուժական կենտրոնները վերակազմավորելու անհրաժեշտություն կա
10.10.2018
13:00
Հայաստանում, ըստ 2017 թ. պաշտոնական տվյալների, կա 52 հազար հոգեկան առողջության խնդիր ունեցող անձ, որը 3 տոկոս ավելի է համեմատած 2016 թ. տվյալների հետ:

52 հազարից 1500-ը երեխաներ են` 0-17 տարեկան, որոնց թիվը ի համեմատ նախորդ տարիների, նվազել է:

Հոկտեմբերի 10-ը Հոգեկան առողջության միջազգային օրն է, որի առնչությամբ Մեդիա կենտրոնում կազմակերպվել էր քննարկում «Հոգեբուժական կենտրոնների պայմաններն ու բարեփոխումների իրականացման տեսլականը Հայաստանում» թեմայով:

Քննարկմանը մասնակցում էին «Սպիտակի խնամքի տուն» ՀԿ-ի տնօրեն, հոգեթերապևտ Բավական Պետրոսյանը,  «Իրավունքների պաշտպանություն առանց սահմանների» ՀԿ-ի ներկայացուցիչ Հասմիկ Հարությունյանը, ՀՔԱ Վանաձորի գրասենյակի սոցիալ-առողջապահական ծառայությունների մշտադիտարկման մասնագետ Մարիետա Թեմուրյանը,  ՀՀ Առողջապահության նախարարության բժշկական օգնության քաղաքականության վարչության պետ ԴավիթՄելիք-Նուբարյանը և ՄԻՊ աշխատակազմի Խոշտանգումների և վատ վերաբերմունքի կանխարգելման վարչության գլխավոր մասնագետ, բժիշկ Լաուրա Գասպարյանը:   

Հիշեցնենք, որ 2018թ. մարտին ՀՀ Մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանը հանդես էր եկել արտահերթ զեկույցով, որտեղ ներկայցված էին հայաստանյան  ութ հոգեբուժական հաստատություններում արձանագրված կոպտագույն խախտումները, այդ թվում՝ օրենքով չնախատեսված զսպման միջոցների (ռետինե առարկաներ, սավաններ ու գոտիներ), ժամկետանց դեղերի և բժշկական միջոցների կիրառումը, հոգեբուժական հաստատությունների գերբնակեցումը:

Լաուրա Գասպարյանն ասում է, որ իրենք կրկնայցեր են կատարում հոգեկան առողջության կենտրոններ և դրանց արդյունքները կամփոփվեն ՄԻՊ-ի հաջորդ զեկույցում:

«Մենք համապատասխան առաջարկներ ենք ուղարակել ՀՀ Առողջապահության և ՀՀ Աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարություններին: Կան հաստատություններ, որտեղ կարող ենք արձանագրել արդեն կան բարելավումներ  շենքային պայմանների հետ կապված, բայց շարունակում են առաջնահերթ մնալ  գերբնակեցման խնդիրները: Սանիտարական նորմեր չունենք մշակված, թե յուրաքանչյուր քաղաքացու համար որքան քառակուսի մետր տարածք պետք է տրամադրվի: Մենք միջազգային փորձի ուսումնասիրություն ենք անում և օրենսդրական առաջարկներ ենք արել, որպեսզի և չափորոշիչներ մշակվեն, և պահման պայմանների վերաբերյալ, և բուժման ընթացքի վերաբերյալ», - ասում է Լաուրա Գասպարյանը:

Մարիետա Թեմուրյանը, անդրադառնալով հոգեկան առողջության կենտրոնների պայմաններին նախկինում և հիմա, ասում է, որ այն ինչ կար տասը տարի առաջ, նույնը հիմա է պահպանվել՝ բռնությունները, թե ֆիզիկական, թե ծեծի ու տարբեր սպառնալիքների ձևով: Իրենք մոնիտորինգի ժամանակ են ականատես եղել ֆիզիկական բռնության դեպքերի:

Խոսելով հոգեկան առողջության ոլորտում օրենսդրական բացերի մասին՝ «Իրավունքների պաշտպանություն առանց սահմանների» ՀԿ-ի ներկայացուցիչ Հասմիկ Հարությունյանը փաստում է, որ պրակտիկայում հիմնական խնդիրը արդար դատավարության ընթացքի հետ է կապված:

ՀՀ Առողջապահության նախարարության բժշկական օգնության քաղաքականության վարչության պետ Դավիթ Մելիք-Նուբարյանը նշում է, որ իրենք հատուկ տեղեկատվական պաստառ են պատրաստել և տրամադրել բոլոր հոգեբուժական կենտրոններին զսպման սենյակներում կպցնելու համար, որպեսզի բոլոր աշխատողները իմանան ինչ հերթականությանբ ինչ կարող են կիրառել և ինչ չեն կարող կիրառել:

«Ինչ վերաբերում է ժամկետանց դեղորայքին, ապա նշեմ, որ մեր ենթակայության ներքո գտնվող հոգեբուժական կենտրոններում հայնտնաբերվել է հիվանդների մոտ սեփական նախաձեռնությամբ ընդունվող ժամկետանց դեղորայք և ոչ թե բուժհիմնարկի կողմից տրամադրվող դեղերի մասին է խոսքը»,-հավալեց Մելիք-Նուբարյանը:

Նա հավելեց, որ իրենց երկարաժամկետ նպատակն է ուժեղացնել համայնքային ծառայությունները. «Կարիք կա բեռնաթափելու հոգեբուժական հաստատությունները, շատերը մարզապես կարիք ունեն խնամքի ծառայությունների, անհրաժեշտ է ստեղծել խնամքի կենտրոններ և վերակազմավորել հոգեբուժարանները: Բայց փաստ է, որ այդ ամենը մեծ ֆինանսների հետ է կապված»:

«Սպիտակի խնամքի տունը», որը բացվել է 2016 թ. և միակն է Հայաստանում, որպես այլընտրանքային խնամքի կենտրոն հոգեկան առողջության խնդիրներ ունեցող անձանց համար, այսօր ունի 11 շահառու:

Բավական Պետրոսյանն ասում է, որ Սպիտակի խնամքի տան բնակիչներն իրենց լիարժեք մարդ են զգում, ապրում են նորմալ պայմաններում, բոլոր սանիտարահիգիենիկ պայմաները պահպանված են: Ոմանք տիրապետում են արհեստների, աշխատում են և դրա դիմաց վճարվում:

Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
ԱԺ արտահերթ ընտրությունների լուսաբանման վերաբերյալ մշտադիտարկման նախնական փուլի արդյունքները
09.11.2018
12:00
Նոյեմբերի 9-ին «Մեդիա կենտրոնում» Երևանի մամուլի ակումբը ներկայացրեց ԱԺ արտահերթ ընտրությունների լուսաբանման վերաբերյալ մշտադիտարկման նախնական փուլի արդյունքները։
«Ինչպե՞ս բարձրացնել գիտության արդյունավետությունը»
09.11.2018
11:00
Նոյեմբերի 9-ին, ժամը 11:00-ին, Մեդիա կենտրոնում տեղի կունեն քնարկում՝ «Ինչպե՞ս բարձրացնել գիտության արդյունավետությունը» թեմայով:
«ՊԵԿ-ի նոր օրինագիծը. ՀԿ-ների ֆինանսական հաշվետվությունը պետք է ամբողջությամբ տեսանելի լինի»
08.11.2018
11:00
Նոյեմբերի 8-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ քննարկում՝ «ՊԵԿ-ի նոր օրինագիծը. ՀԿ-ների ֆինանսական հաշվետվությունը պետք է ամբողջությամբ տեսանելի լինի» թեմայով:
«Նախկին դատապարտյալների վերաինտեգրման խնդիրները Հայաստանում»
07.11.2018
12:00
Նախկին դատապարտյալների վերաինտեգրման գործընթացը սկսվում է հենց այն պահից, երբ ազատազրկված անձը մուտք է գործում քրեակատարողական հիմնարկ։
«Արամի 23 շենքը չի քանդվի, սակայն ինչպե՞ս պահպանել, որ չփլուզվի»
07.11.2018
11:00
Նոյեմբերի 7-ին Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցավ քննարկում «Արամի 23 շենքը չի քանդվի, սակայն ինչպե՞ս պահպանել, որ չփլուզվի» թեմայով:
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Այսօր մեդիա կենտրոնում
Տեսանյութեր
Մամլո հաղորդագրություն
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ